Rekenhulp
Er is geen vast getal. Wat je nodig hebt hangt af van je gewicht, hoeveel lucht er in je band pást, en waar je rijdt — en dat laatste verschilt in Nederland sterk: los duinzand vraagt iets heel anders dan Limburgse löss.
Er bestaat geen officiële norm voor MTB-bandenspanning; fabrikanten en uitgevers publiceren richtlijnen die onderling verschillen. Deze berekening vertrekt van gepubliceerde ankerpunten en schaalt daarvandaan. De uitkomst is dus een startpunt, geen voorschrift — daarom staat er een bereik en geen enkel getal.
| Factor | Effect | Waarom |
|---|---|---|
| Startpunt | 1,59 bar achter | 80 kg rijder op een 2,4"-band, tubeless, 30 mm velg — een breed gepubliceerd vertrekpunt (21/23 psi). |
| Systeemgewicht | proportioneel | Een band draagt zijn last met druk maal contactvlak, dus zwaarder vraagt meer druk. Niet als vaste opslag per 10 kg: dat loopt aan de uitersten mis. |
| Bandbreedte | −0,06 bar per 0,1" breder | Meer volume draagt hetzelfde gewicht bij lagere druk. |
| Velgbreedte | −0,05 bar per 5 mm breder | Een brede velg ondersteunt de zijwand, dus de band vouwt minder snel weg. |
| Binnenband | +0,30 bar | Zonder tubeless heb je meer druk nodig tegen snakebites. |
| Casing | ±0,10 bar | Een dunne XC-zijwand heeft druk nodig om niet te vouwen; een versterkte enduro-casing doet een deel van dat werk zelf. |
| Ondergrond | 0 tot −0,20 bar | Los zand vraagt drijfvermogen; hardpack niet, want dan gaat er alleen rolweerstand bij. |
| Nat | −0,10 bar | Een grotere contactvlek geeft meer grip als het glad is. |
| Voorband | −0,15 bar | Op de achterband staat meer gewicht. Het gangbare verschil is 0,1 tot 0,2 bar. |
De uitkomst wordt begrensd op 1,2–2,4 bar. Daarbuiten is een andere band of casing een beter antwoord dan meer of minder lucht. Wil je kruiscontrole: de rekenhulpen van Vittoria en Schwalbe vertrekken van hun eigen banden. Wijkt onze uitkomst meer dan ongeveer 0,2 bar af, dan is er waarschijnlijk iets mis met de invoer.
Dit is waar bandenspanning in Nederland echt over gaat. Dezelfde fiets en dezelfde rijder vragen op de Schoorlse duinen een andere druk dan op de Limburgse löss.
−0,20 bar · droog na 6 tot 12 uur
Los en diep. Kost kracht, straft een te hoge druk direct af met wegzakken.
Nat: Juist beter: vochtig duinzand pakt vaster aan dan kurkdroog zand.
Bijvoorbeeld: Schoorl Midden, Amsterdamse Waterleidingduinen, Schoorlse Duinen Singletrack, Kennemerduinen Singletrack, Meijendel Duinen MTB, Schoorl Noord
−0,10 bar · droog na 6 tot 12 uur
Compacter dan duinzand, met losse plekken en boomwortels. De meest rijdbare bodem van Nederland.
Nat: Blijft rijdbaar en heeft ook nat redelijke grip. Water zakt snel door.
Bijvoorbeeld: Nijmegen MTB, Rhenen Kwintelooijen, Veluwe Flow Trails, Groesbeek MTB, Hoge Veluwe Singletrack, Mook Enduro
geen correctie · droog na 24 tot 36 uur
Stevige ondergrond met plaatselijk modderige doorsteken.
Nat: Houdt ook nat redelijke grip, maar de doorsteken worden zwaar.
Bijvoorbeeld: Hellendoorn MTB, Lochem MTB, Sallandse Heuvelrug Trails, Dwingelderveld MTB, Twentse Wold Marathon, Lochemse Berg Singletrack
−0,10 bar · droog na minimaal 48 uur
Zacht en verend. Vreet energie, ook droog.
Nat: Zuigt je banden vast. Elke trapbeweging kost dubbel.
Bijvoorbeeld: Veendam MTB, Ter Apel MTB, Sellingen MTB, Stadskanaal MTB, Bellingwolde MTB, Vlagtwedde MTB
geen correctie · droog na minimaal 48 uur
Droog hard en snel, met diepe uitgereden sporen.
Nat: Plakt aan je banden en loopt vol. Onbegaanbaar na regen.
Bijvoorbeeld: Spaarnwoude MTB, Zoetermeer MTB, Vlaardingen MTB, Bant MTB, Bergschenhoek MTB, Zoetermeer Kinderroute
geen correctie · droog na 48 tot 72 uur
Droog een snelle, gladde hardpack. De steilste klimmen van Nederland liggen erop.
Nat: Gedraagt zich als vloeibaar vet — en rijden beschadigt het pad blijvend. Laat staan.
Bijvoorbeeld: Heuvelland Enduro — Vaals, Valkenburg MTB, Brunssummerheide Enduro, Maastricht St-Pietersberg Observant, Parkstad Brunssum Roode Beek, Vijlen MTB
Dit deel is belangrijker dan de laatste 0,05 bar. Rijd met het startpunt en let op wat de fiets doet.
| Wat je merkt | Wat je doet |
|---|---|
| Je voelt de velg bij een landing of wortelbak | 0,1 bar erbij |
| De band burpt of loopt leeg in een bocht | 0,1 bar erbij, of een bredere velg overwegen |
| Je glijdt weg in bochten terwijl de grond grip hoort te geven | 0,1 bar eraf |
| De fiets stuitert over wortels in plaats van erover te vloeien | 0,1 bar eraf |
| Je zakt weg in los zand en trapt jezelf vast | 0,2 bar eraf, en volgende keer een bredere band |
Er is geen vast getal: het hangt af van je gewicht, de bandbreedte, de velgbreedte en de ondergrond. Nederlandse mountainbikers rijden doorgaans tussen 1,4 en 2,2 bar, met de voorband 0,1 tot 0,2 bar zachter dan de achterband. Gebruik de rekenhulp op deze pagina voor een startpunt en stel daarna bij op gevoel.
Op de achterband staat meer gewicht — je zit erboven en je trapt erop. De voorband hoeft minder te dragen en levert vooral grip in bochten, dus die mag zachter. Een verschil van 0,1 tot 0,2 bar is gangbaar.
Ja, ongeveer 0,3 bar lager dan met een binnenband, zonder extra risico op snakebites. Dat is de belangrijkste winst van tubeless: meer grip en comfort bij dezelfde bescherming.
Lager dan op vaste grond. Los duinzand vraagt drijfvermogen, en dat krijg je met een grotere contactvlek. Reken op ongeveer 0,2 bar minder dan je op keileem of löss zou rijden. Zak je nog steeds weg, dan is een bredere band een betere oplossing dan nog minder lucht.
Op droge löss kun je gewoon je normale druk rijden — dan is het snelle hardpack. Nat is löss spekglad en beschadigt rijden het pad blijvend; dan is minder lucht geen oplossing en is niet rijden het antwoord.
Nauwkeuriger dan de pomp op het benzinestation. Het verschil tussen 1,5 en 1,7 bar voelt op de trail duidelijk, en veel voetpompen wijken meer dan dat af. Een digitale drukmeter is het goedkoopste stukje materiaal dat je rijgedrag merkbaar verandert.
Wil je weten of de trail vandaag überhaupt rijdbaar is? Dat hangt van dezelfde bodem af — zie alle routes met per route de ondergrond en de actuele conditie.