Techniek
Een fiets die niet op jou is afgesteld werkt tegen je. Sag, zadelhoogte en cockpit kosten samen een half uur en veranderen meer aan hoe je fiets rijdt dan de meeste onderdelen die je ervoor zou kopen.
Sag is hoever je vering inzakt onder je eigen gewicht, zonder te veren. Te weinig en je vering doet niets in kleine oneffenheden; te veel en je slaat door bij elke landing. Dit is de eerste afstelling die je doet — alle andere veringinstellingen gaan hiervan uit.
Inclusief helm, schoenen, rugzak en bidon. Sag instellen in je onderbroek levert een fiets op die op de trail anders staat.
Bij de vork op de binnenpoot, bij de demper op de veerstang. Zit er geen o-ring op, gebruik dan een tiewrap.
Neem je normale rijhouding aan, staand op de pedalen, en laat de fiets rustig inzakken. Niet wippen — je meet de statische stand.
Meet hoe ver de o-ring is opgeschoven en deel dat door de totale slag. Een vork van 140 mm met 25 mm verplaatsing zit op 18% sag.
Vork 15–20% · demper 25–30%
Te veel sag: lucht erbij. Te weinig: eraf. Werk in stappen van ongeveer 5 psi en meet opnieuw. Laat de vering na elke aanpassing een paar keer inveren zodat de kamers zich verdelen.
Hoe snel je vering terugkomt. Draai hem helemaal dicht en klik dan open. Laat de fiets van een stoeprand vallen: hij moet één keer terugveren zonder na te stuiteren. Stuitert hij na, dan is de rebound te snel; blijft hij hangen, dan te traag. Te snel voelt onrustig, te traag laat je vering dichtzakken in een opeenvolging van klappen.
Hoe makkelijk je vering inveert. Begin volledig open en sluit alleen als je merkbaar doorzakt bij het remmen of in bochten. In het overwegend vlakke Nederlandse terrein heb je zelden veel compressiedemping nodig; de meeste rijders zetten hem te dicht.
Er bestaan meerdere methodes en ze geven allemaal een iets ander getal. De methode van LeMond is de bekendste en werkt als vertrekpunt; wat je daarna voelt is leidend.
Op blote voeten tegen een muur, een boek stevig in het kruis. Meet van de bovenkant van het boek tot de vloer.
Dit is de methode van LeMond. De uitkomst is de afstand van het midden van de trapas tot de bovenkant van het zadel, gemeten langs de zadelbuis.
Binnenbeen 85 cm → circa 75 cm
Veel mountainbikers zetten het zadel 5 tot 10 millimeter lager dan de rekenuitkomst. Dat geeft bewegingsruimte in technisch terrein, ten koste van een fractie trapefficiëntie.
Met je hiel op het pedaal in de laagste stand moet je been net gestrekt zijn. Kantel je heupen tijdens het trappen, dan staat het zadel te hoog.
Zo dat je pols in het verlengde van je onderarm blijft als je staand remt — ongeveer 10 tot 20 graden onder horizontaal. Fabrieksstanden staan bijna altijd te steil.
Schuif de hendels naar binnen tot je wijsvinger op het uiteinde van de hendel valt. Meer hefboom, en je houdt drie vingers om het stuur.
Een breder stuur geeft controle maar kost bewegingsruimte tussen bomen — en dat laatste telt op Nederlandse singletrack zwaarder dan in een bikepark. Inkorten kan altijd, verlengen niet.
Stel de dropper zo in dat het zadel uitgeschoven op je berekende zadelhoogte staat. Een dropper die net te kort blijft laat je de hele klim te laag zitten.
Voor een vork is 15 tot 20% van de slag gangbaar, voor een achterdemper 25 tot 30%. Meer sag geeft grip en comfort, minder sag geeft steun bij landingen en in bochten. Begin in het midden van dat bereik en pas aan op basis van hoe vaak je doorslaat.
De bekendste methode is die van LeMond: meet je binnenbeenlengte tegen de muur en vermenigvuldig met 0,883. Dat is de afstand van het midden van de trapas tot de bovenkant van het zadel. Voor mountainbiken zetten veel rijders het zadel daarna nog 5 tot 10 millimeter lager voor extra bewegingsruimte.
Draai de rebound helemaal dicht (traagst) en dan klik voor klik open. Laat de fiets van een stoeprand vallen: hij moet één keer terugveren zonder na te stuiteren. Stuitert hij na, dan is de rebound te snel; blijft hij hangen, dan te traag.
Zo dat je pols in het verlengde van je onderarm blijft als je staand remt. Dat betekent meestal vlakker dan de fabrieksstand: ongeveer 10 tot 20 graden onder horizontaal. Zet de hendels ook naar binnen, zodat je met één vinger op het uiteinde remt.
Ja. Luchtveren verliezen langzaam druk, dus controleer je sag elk kwartaal, en opnieuw als je met bagage rijdt of als je gewicht is veranderd. Het is een controle van twee minuten.
De laatste afstelling is je bandenspanning, en die hangt af van waar je rijdt — reken hem hier uit. Voor de rest van het onderhoud: ketting, tubeless en remmen.